Chiều 8/5, Đoàn công tác của Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội do ông Tạ Đình Thi – Phó Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội làm Trưởng đoàn đã làm việc với Tập đoàn Dệt May Việt Nam (Vinatex) xung quanh các vấn đề thực tiễn trong việc triển khai Luật Bảo vệ môi trường năm 2020, các kiến nghị, đề xuất từ phía DN để sửa đổi hoàn thiện Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo vệ môi trường năm 2020.
Cùng dự có Lãnh đạo Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội; Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội; Đại diện Lãnh đạo các cơ quan chuyên môn của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Công Thương, Bộ Công an, Bộ Xây dựng và Kiểm toán Nhà nước; Về phía Vinatex có bà Nguyễn Thị Thu Hiền – Giám đốc Điều hành cùng đại diện lãnh đạo các Ban chức năng, đại diện một số đơn vị thành viên thuộc Vinatex.
Báo cáo tại buổi làm việc, bà Nguyễn Thanh Ngân – Phó Trưởng Ban Đầu tư và Phát triển Vinatex đã trình bày tình hình thực hiện pháp luật về bảo vệ môi trường (BVMT), cũng như các kiến nghị từ phía DN để hoàn thiện Dự thảo Luật Bảo vệ Môi trường năm 2020 sửa đổi để trình Quốc hội thông qua từ thực tiễn tại các doanh nghiệp thành viên của Vinatex tại các địa phương. Theo đó, Tập đoàn Dệt May Việt Nam đã và đang đẩy mạnh triển khai đồng bộ các giải pháp bảo vệ môi trường, sử dụng hiệu quả tài nguyên và thúc đẩy chuyển đổi xanh trong toàn hệ thống doanh nghiệp thành viên. Hiện nay, Vinatex vận hành hệ thống sản xuất trải rộng trên cả nước từ sợi, dệt, nhuộm, may. Trong đó, các lĩnh vực dệt – nhuộm được xác định là nhóm có yêu cầu quản lý môi trường trọng điểm do phát sinh nước thải, khí thải và chất thải rắn. Các đơn vị dệt nhuộm của Vinatex đang áp dụng quy trình xử lý nước thải theo công nghệ kết hợp cơ học – yếm khí – hóa lý – vi sinh nhằm đảm bảo nước thải đạt quy chuẩn trước khi xả ra môi trường. Song song với đó, toàn bộ chất thải phát sinh tại các đơn vị đều được thu gom, phân loại và xử lý theo đúng quy định pháp luật.
Một trong những điểm nổi bật trong chiến lược môi trường của Vinatex là thúc đẩy sử dụng năng lượng hiệu quả và giảm phát thải khí nhà kính. Giai đoạn 2022 – 2025, điện năng tiêu thụ toàn hệ thống đã giảm khoảng 13% so với năm 2022, tương đương mức giảm trung bình từ 2 – 5,2% mỗi năm. Đặc biệt, điện mặt trời áp mái đang được mở rộng tại nhiều đơn vị thành viên. Riêng năm 2025, sản lượng điện mặt trời áp mái đạt khoảng 27 triệu kWh, chiếm khoảng 6,25% tổng điện năng tiêu thụ của toàn hệ thống. Bên cạnh đó, Vinatex đã triển khai kiểm kê khí nhà kính tại 12 đơn vị theo quy định tại Quyết định số 13/2024/QĐ-TTg.
“Giai đoạn 2020 – 2025, Vinatex tập trung vào 5 trụ cột chính gồm: ứng dụng công nghệ và số hóa sản xuất; sử dụng nguyên liệu bền vững; nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng; thúc đẩy kinh tế tuần hoàn; và từng bước tích hợp các yếu tố ESG vào hoạt động sản xuất kinh doanh. Tỷ lệ sử dụng nguyên liệu tái chế và nguyên liệu có chứng nhận bền vững tiếp tục được gia tăng nhằm đáp ứng yêu cầu từ khách hàng quốc tế. Đồng thời, nhiều giải pháp tái sử dụng tài nguyên, giảm phát thải và tối ưu hóa vận hành cũng được triển khai tại các nhà máy. Trong công tác giám sát môi trường, các hệ thống quan trắc tự động nước thải, khí thải tại các đơn vị đã được kết nối trực tiếp với cơ quan quản lý môi trường địa phương. Các hệ thống được hiệu chuẩn định kỳ và vận hành theo đúng quy định hiện hành” – Đại diện Ban Đầu tư Phát triển Vinatex nhấn mạnh.
Bên cạnh kết quả đạt được, các DN trong hệ thống của Tập đoàn cho biết quá trình triển khai thực tế vẫn còn nhiều khó khăn, đặc biệt liên quan đến thủ tục cấp phép môi trường và hạ tầng xử lý môi trường tại một số khu công nghiệp.
Từ thực tiễn triển khai, Vinatex đã đề xuất nhiều kiến nghị nhằm hoàn thiện cơ chế, chính sách pháp luật về bảo vệ môi trường như: sử dụng dữ liệu quan trắc tự động làm căn cứ thanh tra, kiểm tra; áp dụng cơ chế quản lý theo mức độ rủi ro môi trường; đơn giản hóa thủ tục cấp phép; hoàn thiện cơ chế thị trường carbon và hướng dẫn kiểm kê khí nhà kính phù hợp với doanh nghiệp ngành dệt may. Theo Vinatex, việc hoàn thiện khung pháp lý theo hướng minh bạch, đồng bộ và phù hợp thực tiễn sẽ góp phần tạo điều kiện để doanh nghiệp đầu tư sâu hơn cho chuyển đổi xanh, nâng cao năng lực cạnh tranh và phát triển bền vững trong giai đoạn tới.
Tại buổi làm việc, một số Đại biểu Quốc hội, Lãnh đạo các Bộ, Ngành trong đoàn công tác đã có những trao đổi, lắng nghe các đề xuất của đại diện các đơn vị thành viên về thực tiễn triển khai, cũng như các khó khăn về công tác thực hiện, triển khai Luật Bảo vệ môi trường năm 2020 để tổng hợp làm căn cứ cho Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo vệ môi trường năm 2020 trước khi trình Quốc hội khóa XVI phê chuẩn.
Kết luận buổi làm việc, ông Tạ Đình Thi – Phó Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường đánh giá cao tinh thần chuẩn bị nghiêm túc, trách nhiệm của Vinatex trong việc xây dựng báo cáo và tham gia đóng góp ý kiến đối với quá trình sửa đổi, hoàn thiện Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo vệ môi trường năm 2020.
Ông Tạ Đình Thi đề nghị, Vinatex tiếp tục hoàn thiện báo cáo, trong đó tập trung làm rõ các nội dung liên quan đến việc thực hiện quy định pháp luật về bảo vệ môi trường, những khó khăn, vướng mắc trong quá trình triển khai cũng như các kiến nghị sửa đổi, bổ sung đối với Luật hiện hành và Dự thảo Luật đang được Chính phủ xây dựng. Đặc biệt, các số liệu cần đầy đủ, có tính thuyết phục cao; đồng thời chỉ rõ những điểm chồng chéo, mâu thuẫn giữa các luật để cơ quan chức năng có cơ sở nghiên cứu, điều chỉnh phù hợp.
Theo Phó Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường, quá trình xây dựng luật cần xuất phát từ thực tiễn, tăng cường khảo sát, lắng nghe ý kiến từ cơ sở và cộng đồng doanh nghiệp để các quy định khi ban hành bảo đảm tính khả thi, sát với hoạt động sản xuất kinh doanh. “Để Luật được hoàn thiện và đi vào thực tiễn hiệu quả, cần có sự tham gia thực chất, trách nhiệm của doanh nghiệp, tránh hình thức, hời hợt”, ông nhấn mạnh.
Theo ông Tạ Đình Thi, ngành Dệt May là lĩnh vực có tính đặc thù cao, đồng thời là ngành kinh tế chủ lực với lực lượng lao động lớn, trong đó khoảng 70% là lao động nữ. Trong bối cảnh các thị trường xuất khẩu lớn như EU đang đưa ra nhiều yêu cầu mới liên quan đến dấu chân carbon, vòng đời sản phẩm và tiêu chuẩn phát triển bền vững, ngành Dệt May cần chuyển đổi mạnh mẽ về tư duy, phương thức quản lý và tổ chức sản xuất để đáp ứng yêu cầu hội nhập.
Phó Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường ghi nhận những kết quả tích cực của Vinatex trong đầu tư công nghệ xử lý môi trường, tái sử dụng chất thải, nước thải và thúc đẩy sản xuất xanh. Đồng thời gợi mở Tập đoàn có thể tiếp tục nghiên cứu các mô hình tuần hoàn nguồn nước, tham khảo kinh nghiệm quốc tế từ thực tiễn sản xuất ngành dệt may để đề xuất thêm các cơ chế, chính sách phù hợp với điều kiện Việt Nam.
Liên quan đến các nội dung sửa đổi Luật Bảo vệ môi trường năm 2020, ông Tạ Đình Thi cho rằng cần tiếp tục nghiên cứu các chính sách hỗ trợ doanh nghiệp phát triển bền vững, trong đó có các cơ chế về thuế, chuyển đổi xanh, công nghệ xử lý nước thải và đánh giá khả năng chịu tải của nguồn nước. Đối với thủ tục hành chính, cần nghiên cứu phân loại rõ các nhóm dự án; xem xét đơn giản hóa thủ tục đánh giá tác động môi trường (ĐTM) đối với các dự án nhỏ, ít nguy cơ tác động môi trường, song vẫn duy trì yêu cầu về giấy phép môi trường nhằm bảo đảm công tác quản lý.
Đặc biệt, với đặc thù tỷ lệ lao động nữ cao trong ngành Dệt May, ông Tạ Đình Thi đề nghị Vinatex nghiên cứu phát huy vai trò của văn hóa doanh nghiệp trong nâng cao nhận thức cộng đồng về bảo vệ môi trường. Theo đó, Tập đoàn có thể tiên phong triển khai các hoạt động truyền thông nội bộ, nâng cao ý thức thu gom, phân loại và xử lý rác thải trong mỗi gia đình và cộng đồng người lao động.
Bên cạnh đó, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường cũng đề nghị tăng cường sự phối hợp giữa doanh nghiệp với Bộ Tài nguyên và Môi trường cùng các bộ, ngành liên quan trong công tác tập huấn, hướng dẫn và giải đáp các quy định pháp luật về môi trường, đồng thời nghiên cứu tiếp thu các đề xuất, kiến nghị của doanh nghiệp theo đúng thẩm quyền.
Ông Tạ Đình Thi cho biết, trong dự thảo sửa đổi Luật Bảo vệ môi trường 2020 hiện vẫn còn một số nội dung quan trọng đang tiếp tục được nghiên cứu hoàn thiện như tiêu chí phân loại dự án đầu tư, quy định về tái chế chất thải, phát triển kinh tế tuần hoàn… Đây đều là những vấn đề có tác động trực tiếp tới cộng đồng doanh nghiệp và cần tiếp tục được lấy ý kiến rộng rãi từ thực tiễn sản xuất.
PV
