Nghiên cứu mới công bố của Ngân hàng Dự trữ Liên bang New York (Fed New York) cho thấy chính sách thuế quan của Tổng thống Donald Trump là nguyên nhân quan trọng khiến giá hàng tiêu dùng tại Mỹ gia tăng, đồng thời tạo thêm áp lực chi phí đối với các doanh nghiệp sản xuất trong nước.
Trong báo cáo công bố gần đây, các chuyên gia kinh tế của Fed New York đã phân tích biến động giá của 67 mặt hàng tiêu dùng phổ biến, dựa trên dữ liệu chi tiêu năm 2022. Kết quả cho thấy, tính đến tháng 02/2026, giá các mặt hàng này đã tăng 2,9% do tác động của thuế quan. Nếu không áp dụng các biện pháp thuế quan, giá hàng hóa được ước tính có thể giảm khoảng 1% vào đầu năm 2026.
Trước khi các mức thuế mới có hiệu lực, lạm phát hàng tiêu dùng tại Mỹ trong năm 2024 đã trở về mức âm nhẹ, tương đương xu hướng trước đại dịch Covid-19. Tuy nhiên, giá hàng hóa bắt đầu tăng trở lại trong năm 2025, diễn biến tương đồng với quá trình triển khai các biện pháp thuế quan. Theo nghiên cứu, khoảng 26% mức tăng thuế quan trong năm 2025 đã được chuyển vào giá bán lẻ mà người tiêu dùng phải chi trả.
Fed New York ước tính, cứ mỗi 1 điểm phần trăm tăng thêm của thuế suất bình quân sẽ khiến giá hàng tiêu dùng tăng khoảng 0,25% sau một năm. Trong đó, khoảng hai phần ba tác động đến từ việc tăng giá trực tiếp đối với hàng nhập khẩu, còn một phần ba xuất phát từ những ảnh hưởng gián tiếp đến hoạt động sản xuất và thị trường nội địa.
Đáng chú ý, thuế quan không chỉ làm tăng giá hàng nhập khẩu mà còn đẩy giá các sản phẩm sản xuất tại Mỹ lên cao. Nguyên nhân là các doanh nghiệp trong nước phải trả chi phí cao hơn cho nguyên vật liệu và linh kiện nhập khẩu, đồng thời có xu hướng tăng biên lợi nhuận khi hàng nhập khẩu cạnh tranh trở nên đắt đỏ hơn. Điều này phần nào đi ngược mục tiêu thúc đẩy sản xuất nội địa và thay thế hàng nhập khẩu của chính quyền Mỹ.
Nghiên cứu cũng chỉ ra rằng, trong khi tác động trực tiếp của thuế quan đến giá nhập khẩu xuất hiện gần như ngay lập tức, các ảnh hưởng gián tiếp thường mất từ 9 đến 12 tháng để lan truyền qua chuỗi cung ứng. Vì vậy, tác động tổng thể của thuế quan đối với giá tiêu dùng có thể lớn hơn và kéo dài hơn so với mức tăng giá nhập khẩu ban đầu.
Theo Fed New York, tác động của thuế quan đến giá hàng tiêu dùng có thể đã qua giai đoạn cao điểm, song mặt bằng giá được dự báo vẫn duy trì ở mức cao. Cụ thể, mức tác động của thuế quan đến giá hàng hóa đã giảm từ khoảng 3% trong tháng 02/2026 xuống còn 2% vào tháng 08/2026. Diễn biến này có thể liên quan đến phán quyết của Tòa án Tối cao Mỹ trong quý I/2026 về việc vô hiệu hóa các mức thuế đối ứng, cùng với hoạt động hoàn trả thuế cho các thương hiệu và doanh nghiệp bán lẻ.
Tuy nhiên, bước sang mùa thu năm 2026, áp lực giá từ thuế quan có dấu hiệu gia tăng trở lại. Nguyên nhân chủ yếu đến từ việc Mỹ áp dụng mức thuế 50% đối với hơn 20 tỷ USD hàng hóa nhập khẩu từ Canada, bao gồm hàng may mặc và dệt may, cùng với phản ứng của thị trường trước kế hoạch tăng thuế đối với ô tô Canada dự kiến có hiệu lực từ tháng 01/2027.
Kết quả nghiên cứu cho thấy, dù áp lực tăng giá từ thuế quan có thể giảm dần, mặt bằng giá hàng hóa cao vẫn là yếu tố ảnh hưởng đến sức mua của người tiêu dùng Mỹ, qua đó tác động đến triển vọng tiêu thụ hàng hóa, trong đó có sản phẩm dệt may, tại thị trường này.
Nguồn: Sourcing Journal
