Trong ngành dệt may, sự đổi mới không chỉ đến từ việc thay thế dây chuyền hiện đại hay cập nhật công nghệ mới mà còn được tạo nên từ chính sức sáng tạo của mỗi cán bộ nhân viên. Tại Tổng Công ty CP Dệt May Hà Nội (Hanosimex), phong trào thi đua lao động sáng tạo đã trở thành một nét văn hóa, khuyến khích người lao động quan sát, suy nghĩ và tìm ra những cách làm hiệu quả hơn từ những công việc quen thuộc. Nhiều sáng kiến tuy nhỏ nhưng đã mang lại hiệu quả lớn về năng suất, chất lượng và chi phí sản xuất, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp.
Người thợ may và những sáng kiến trên chuyền
Gia nhập Nhà máy May Nam Đàn từ năm 2018, hơn bảy năm gắn bó với nghề, anh Trần Văn Tú luôn tâm niệm rằng dù ở bất kỳ vị trí nào cũng phải nỗ lực hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao. Từ một công nhân may, anh không ngừng học hỏi để thành thạo sử dụng hầu hết các loại máy trong chuyền, từ đó trực tiếp hướng dẫn, đào tạo công nhân mới và học sinh thực tập.
Với anh Tú, năng suất không chỉ là thành tích của cá nhân mà còn là kết quả của cả tập thể. Bởi vậy, anh luôn chủ động hỗ trợ đồng nghiệp, cùng tổ sản xuất duy trì nhiều năm liền danh hiệu tổ xuất sắc, dẫn đầu nhà máy về năng suất và chất lượng. Tinh thần trách nhiệm, ý thức cải tiến và sự cầu thị trong công việc đã giúp anh liên tục tìm ra những giải pháp hợp lý hóa sản xuất, góp phần tiết kiệm nhân lực, giảm thao tác và nâng cao hiệu quả sản xuất.
Một trong những sáng kiến tiêu biểu là cải tiến cách sắp xếp và nhặt bán thành phẩm, giúp sản lượng đạt trên 150%. Thay vì bố trí bán thành phẩm theo thói quen, anh xây dựng cách sắp xếp khoa học, đồng bộ với quy trình may, phân loại rõ từng chi tiết và bố trí tại vị trí thuận tiện nhất. Việc chuẩn bị bán thành phẩm theo nguyên tắc liên tục, dễ lấy – dễ nhìn – dễ thao tác giúp công nhân không bị gián đoạn trong quá trình sản xuất, giảm thời gian tìm kiếm, di chuyển và thao tác thừa.
Bên cạnh đó, anh đã cải tiến phương pháp chạy lé quần mã STX 027 bằng ống cữ lép, đưa đồng thời hai lớp vải vào máy may. Cách làm này giúp các lớp vải khớp chính xác hơn, đường may đều đẹp, giảm đáng kể công đoạn chỉnh sửa sau may, đồng thời nâng cao năng suất và tính ổn định của chất lượng sản phẩm.
Không chỉ tích cực trong lao động sản xuất, anh Trần Văn Tú còn là đoàn viên công đoàn năng động, thường xuyên tham gia các phong trào thi đua lao động giỏi – lao động sáng tạo, phong trào 5S, các phong trào văn hóa – văn nghệ, thể thao… Với những đóng góp bền bỉ, anh nhiều năm liền đạt danh hiệu Lao động tiên tiến, Chiến sĩ thi đua Tổng Công ty, từng đạt giải Nhì Hội thi Thợ giỏi năm 2023. Mới đây nhất, anh được vinh danh là “Công nhân lao động nòng cốt tiêu biểu năm 2026”.
Người thợ kỹ thuật tìm lời giải cho sản xuất
Phụ trách vị trí sửa chữa máy may công nghiệp tại Nhà máy May Nam Đàn 8 năm có lẻ, anh Nguyễn Văn Thanh luôn trăn trở mỗi ngày làm thế nào để máy móc vận hành ổn định, công nhân thao tác thuận tiện hơn, giúp doanh nghiệp tiết kiệm chi phí.
Từ thực tế sản xuất, anh đã nghiên cứu và cải tiến bộ giấu chỉ xơ – chỉ tua trên máy chần. Trước đây, công đoạn kê chun lưng cạp quần thường phát sinh nhiều chỉ xơ, khiến Nhà máy phải bố trí thêm nhân công cắt chỉ sau may. Giải pháp của anh là bổ sung chỉ đánh bông để bao phủ toàn bộ phần chỉ xơ, kết hợp lắp thêm bộ thổi khí, vừa ngăn hiện tượng tua chỉ, vừa tạo đường chần mịn, chắc và đẹp hơn. Sáng kiến tận dụng ngay thiết bị hiện có, không cần đầu tư máy mới nhưng vẫn loại bỏ hoàn toàn công đoạn cắt chỉ. Theo thống kê, chỉ trong 8 tháng đầu năm 2025, giải pháp này đã giúp nhà máy tiết kiệm khoảng 400 triệu đồng chi phí thuê nhân công nhặt chỉ. “Đây là giải pháp đơn giản, chi phí thấp nhưng mang lại hiệu quả cao, giảm 100% công cắt chỉ. Đặc biệt, có thể áp dụng linh hoạt cho nhiều sản phẩm chần khác nhau trong nhà máy”, anh Thanh chia sẻ.
Bên cạnh đó, sáng kiến may nhún rùa (may bèo) vào thân sau không nhăn của anh Thanh cũng được ghi nhận khi mang lại giá trị làm lợi cao cho nhà máy. Theo quy trình truyền thống, cần tới 5 lao động thực hiện thao tác này với nhiều bước định vị, vẽ dấu và tẩy nhựa, cùng nhiều thời gian chuẩn bị, chi phí cho vật tư phụ (nhựa, phấn vẽ,…) mà đường may vẫn bị nhăn, lệch định vị, dễ đứt chỉ chun, ảnh hưởng tới thẩm mỹ sản phẩm. Giải pháp cải tiến của anh Thanh đưa ra là mài khuyết kim máy bằng, tạo một đường khuyết giữa cho kim (như hình bên) để tránh hiện tượng đứt chỉ. Như vậy, chỉ cần 2 công nhân trực tiếp thao tác trên máy là đã tạo đường nhún đều, đẹp, không nhăn, đồng thời khắc phục tình trạng đứt chỉ chun, nâng cao tính ổn định của sản phẩm. Giải pháp này giúp lược bỏ hoàn toàn bước định vị thủ công, giảm 3 lao động cho cùng một công đoạn, tiết kiệm khoảng 30 triệu đồng chi phí nhân công mỗi tháng, đồng thời rút ngắn thời gian sản xuất.
Bên cạnh 2 sáng tạo tiêu biểu trên, anh Nguyễn Văn Thanh còn thực hiện rất nhiều cải tiến khác, được Hanosimex ghi nhận và trao thưởng. Những sáng kiến này đã giúp anh Thanh nhiều lần được vinh danh tại Ngày hội Lao động – Sáng tạo cũng như các phong trào thi đua của Tổng Công ty. Mới đây nhất, anh nhận được giải thưởng “Học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh năm 2026”.
Điều đáng quý ở những sáng kiến không chỉ nằm trong giá trị làm lợi hay những con số về năng suất, chi phí, mà còn ở cách mỗi người lao động nhìn công việc của mình bằng tinh thần chủ động và trách nhiệm. Từ người công nhân trực tiếp đứng máy đến người thợ kỹ thuật, họ đều có thể trở thành những người tìm lời giải cho những vấn đề cụ thể của nhà máy. Khi mỗi trăn trở trong công việc được biến thành một ý tưởng cải tiến, mỗi ý tưởng được tạo điều kiện để thử nghiệm và lan tỏa, sức sáng tạo sẽ không còn là nỗ lực của riêng một cá nhân mà trở thành động lực chung của tập thể.
Bài viết được đăng trên Đặc san Dệt May và Thời trang số tháng 10/2026. Chi tiết tại đây!
